Hệ thống nhập khẩu và chế biến giữ vai trò trung tâm

Thụy Điển là một trong những thị trường thực phẩm có tiêu chuẩn cao tại châu Âu với hệ thống phân phối chuyên nghiệp và phụ thuộc gần như hoàn toàn vào nguồn hàng nhập khẩu. Đối với mặt hàng gia vị, cấu trúc phân phối tại quốc gia này đóng vai trò then chốt trong việc đưa sản phẩm đến tay người tiêu dùng.

Hệ thống phân phối gia vị tại Thụy Điển được tổ chức theo mô hình đa tầng với sự tham gia của nhiều mắt xích trong chuỗi cung ứng như nhà nhập khẩu, nhà chế biến, hệ thống bán lẻ hiện đại, kênh dịch vụ thực phẩm và thương mại điện tử. Đặc điểm này phản ánh thực tế rằng Thụy Điển không phải là quốc gia sản xuất gia vị do điều kiện khí hậu không phù hợp với các loại cây gia vị nhiệt đới.

Trong chuỗi cung ứng, các nhà nhập khẩu và nhà chế biến giữ vai trò then chốt. Phần lớn gia vị được nhập khẩu từ các quốc gia ngoài Liên minh châu Âu, chủ yếu từ khu vực châu Á và các vùng nhiệt đới. Sau khi nhập khẩu, nguyên liệu thường được sơ chế, phối trộn, đóng gói hoặc phát triển thành các sản phẩm gia vị tiện lợi trước khi phân phối ra thị trường.

Việc tham gia sâu vào khâu chế biến giúp doanh nghiệp kiểm soát tốt hơn chất lượng sản phẩm, đồng thời đảm bảo đáp ứng các tiêu chuẩn an toàn thực phẩm nghiêm ngặt của Liên minh châu Âu. Nhiều doanh nghiệp tại Thụy Điển cũng tập trung phát triển các dòng sản phẩm gia vị hữu cơ hoặc gia vị pha trộn sẵn để đáp ứng xu hướng tiêu dùng tiện lợi và chú trọng sức khỏe của người dân.

Thôn tin với Báo Công Thương, bà Nguyễn Thị Hoàng Thúy - Tham tán Thương mại, Trưởng Thương vụ Việt Nam tại Thụy Điển, cho biết việc nắm rõ cấu trúc chuỗi cung ứng là yếu tố quan trọng để doanh nghiệp Việt Nam có thể tiếp cận thị trường này.

“Thụy Điển là thị trường có hệ thống phân phối tập trung cao, trong đó các nhà nhập khẩu và nhà chế biến đóng vai trò then chốt trong việc lựa chọn nguồn cung. Doanh nghiệp muốn tham gia thị trường cần đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn chất lượng và truy xuất nguồn gốc của EU”, bà Nguyễn Thị Hoàng Thúy chia sẻ.

Chuỗi bán lẻ và dịch vụ thực phẩm chi phối thị trường

Ở cấp độ bán lẻ, thị trường gia vị Thụy Điển chủ yếu được phân phối thông qua các chuỗi siêu thị lớn, vốn chiếm ưu thế tuyệt đối trong hệ thống bán lẻ thực phẩm. Các tập đoàn bán lẻ hàng đầu như ICA, Axfood và Coop không chỉ phân phối các thương hiệu gia vị quốc tế mà còn phát triển mạnh các nhãn hiệu riêng.

Gia vị mang nhãn hiệu riêng của các chuỗi siêu thị thường có lợi thế về giá cả cạnh tranh và danh mục sản phẩm đa dạng. Đáng chú ý, nhiều nhà bán lẻ đang mở rộng các dòng gia vị hữu cơ và bền vững, phù hợp với xu hướng tiêu dùng ngày càng chú trọng sức khỏe và môi trường tại Thụy Điển.

Tuy nhiên, việc đưa sản phẩm vào hệ thống bán lẻ lớn đòi hỏi các nhà cung cấp phải đáp ứng nhiều yêu cầu nghiêm ngặt về tiêu chuẩn chất lượng, chứng nhận, truy xuất nguồn gốc và năng lực cung ứng ổn định.

Theo bà Nguyễn Thị Hoàng Thúy, đây vừa là thách thức nhưng cũng là cơ hội cho các doanh nghiệp Việt Nam.

“Các chuỗi bán lẻ tại Thụy Điển yêu cầu cao về tiêu chuẩn chất lượng và tính bền vững của sản phẩm. Tuy nhiên, nếu đáp ứng được các yêu cầu này, doanh nghiệp Việt Nam hoàn toàn có thể xây dựng vị thế ổn định tại thị trường Bắc Âu”, bà cho biết.

Bên cạnh kênh bán lẻ, kênh dịch vụ thực phẩm (foodservice) cũng là một thị trường tiêu thụ gia vị quan trọng tại Thụy Điển. Gia vị được sử dụng rộng rãi trong nhà hàng, khách sạn, căng tin trường học, bệnh viện và các dịch vụ ăn uống công cộng.

Trong lĩnh vực này, các nhà phân phối chuyên biệt đóng vai trò cầu nối giữa nhà nhập khẩu, nhà chế biến và các đơn vị sử dụng cuối cùng. Gia vị cung cấp cho kênh dịch vụ thực phẩm thường được đóng gói với quy cách lớn hoặc được chế biến sẵn để phù hợp với nhu cầu của bếp công nghiệp.

Ngoài các kênh truyền thống, thương mại điện tử đang dần trở thành kênh phân phối bổ trợ quan trọng. Các nền tảng bán lẻ trực tuyến của chuỗi siêu thị và các nhà bán thực phẩm trực tuyến giúp người tiêu dùng dễ dàng tiếp cận nhiều loại gia vị khác nhau, từ sản phẩm phổ thông đến gia vị hữu cơ và đặc sản nhập khẩu.

Nhìn chung, hệ thống phân phối gia vị tại Thụy Điển có tính tập trung cao nhưng đa dạng về kênh tiếp cận. Theo các chuyên gia, việc lựa chọn đúng kênh phân phối thông qua nhà nhập khẩu, chuỗi bán lẻ hay kênh dịch vụ thực phẩm sẽ đóng vai trò quyết định đối với khả năng thâm nhập và phát triển bền vững của doanh nghiệp Việt Nam tại thị trường này.

Để hỗ trợ doanh nghiệp trong quá trình tiếp cận thị trường, Thương vụ Việt Nam tại Thụy Điển đã biên soạn và phát hành ấn phẩm “Nghiên cứu Thị trường Thụy Điển: Xu hướng và cơ hội cho doanh nghiệp Việt Nam trong một số ngành hàng thực phẩm”.

Ấn phẩm cung cấp các phân tích chuyên sâu về xu hướng tiêu dùng, cơ cấu nhập khẩu, hệ thống phân phối và các yêu cầu pháp lý của thị trường, qua đó giúp doanh nghiệp Việt Nam xây dựng chiến lược tiếp cận hiệu quả và bền vững.