Khởi nghiệp từ vùng chè cổ Suối Tọ

Giữa làn sương bảng lảng của hồ Noong Bua, Hợp tác xã Sản xuất chè V-Shantea ra đời vào năm 2022, với khát vọng đánh thức tiềm năng của cây chè cổ thụ vùng cao Sơn La. Khi ấy, HTX chỉ có 4 thành viên, bắt đầu sản xuất từ nguồn nguyên liệu chè Tà Xùa. Tuy nhiên, trong quá trình tìm kiếm vùng nguyên liệu đặc trưng, họ nhận ra xã Suối Tọ – nơi có hàng trăm hecta chè Shan tuyết cổ thụ mới là “mảnh đất vàng” cho hành trình xây dựng thương hiệu trà bền vững.

Với khí hậu mát mẻ quanh năm, đất đai giàu khoáng chất, những cây chè cổ ở Suối Tọ có tuổi đời hàng chục, thậm chí hàng trăm năm, sinh trưởng tự nhiên giữa rừng già. Lá chè dày, phủ lớp lông trắng mịn – đặc trưng của chè Shan tuyết, cho vị chát dịu, ngọt hậu, hương thơm núi rừng sâu lắng. Nhận thấy giá trị này, HTX V-Shantea đã ký hợp đồng bao tiêu nguyên liệu lâu dài với bà con địa phương, hướng dẫn kỹ thuật thu hái, sơ chế để đảm bảo chất lượng đồng đều.

Từ vài mẻ chè thủ công ban đầu, HTX đã dần đầu tư máy móc, thiết bị chế biến hiện đại, kết hợp kỹ thuật truyền thống và công nghệ mới để lưu giữ trọn vẹn tinh túy của búp chè Suối Tọ. Mỗi công đoạn từ hái búp, làm héo, vò, sấy đều được kiểm soát nghiêm ngặt. Mỗi mẻ trà đều là kết tinh của công sức, kinh nghiệm và niềm tự hào của người dân vùng cao.

Chỉ sau ba năm thành lập, HTX V-Shantea đã phát triển 16 sản phẩm trà mang thương hiệu riêng như: trà phổ nhĩ, hồng trà, bạch trà, lục trà, trà xanh Shan tuyết… Các sản phẩm được đóng gói trong bao bì tinh tế, in nhãn truy xuất nguồn gốc rõ ràng, hướng tới phân khúc trà cao cấp. Đặc biệt, sản phẩm “Trà sống Thiên Hỷ” đã được công nhận đạt tiêu chuẩn sản phẩm OCOP 3 sao cấp tỉnh năm 2023 – đánh dấu bước trưởng thành của HTX trong hành trình khẳng định chất lượng.

Không dừng lại ở sản xuất, HTX còn chú trọng đầu tư phát triển thương hiệu. Câu chuyện về vùng chè cổ thụ Suối Tọ được đưa vào từng sản phẩm, để mỗi tách trà không chỉ có hương vị mà còn có cả hồn của đất trời Tây Bắc. V-Shantea lựa chọn chiến lược “trà sạch – trà kể chuyện” nhằm tạo khác biệt với các sản phẩm đại trà trên thị trường.

Với phương châm “Tinh hoa từ độ cao”, mỗi sản phẩm trà V-Shantea mang đến cho người thưởng thức cảm nhận chân thật nhất về thiên nhiên vùng cao. Vị ngọt hậu, thanh khiết của trà Shan tuyết không chỉ gợi nhớ hương rừng, mà còn thể hiện bàn tay khéo léo, tâm huyết của những người trẻ đang nỗ lực viết tiếp câu chuyện nông sản Việt trên thị trường quốc tế.

Hiện nay, các dòng trà của HTX được tiêu thụ mạnh tại Hà Nội và một số tỉnh thành lớn, đồng thời đã xuất khẩu sang Trung Quốc – thị trường đòi hỏi tiêu chuẩn khắt khe. Việc đưa sản phẩm ra nước ngoài là minh chứng rõ ràng nhất cho năng lực sản xuất và chất lượng trà Suối Tọ, góp phần lan tỏa thương hiệu trà vùng cao Sơn La ra thế giới.

Phát triển bền vững từ gốc rễ cộng đồng

Song song với hoạt động sản xuất, HTX V-Shantea còn gắn trách nhiệm phát triển với cộng đồng địa phương. Hàng chục hộ dân ở Suối Tọ đã có thu nhập ổn định nhờ bán búp trà tươi cho HTX, với giá thu mua cao hơn thị trường. Mỗi vụ chính, sản lượng thu mua đạt hàng trăm kilôgam mỗi ngày, mang lại nguồn thu đáng kể cho người dân vùng cao.

HTX cũng phối hợp với chính quyền xã tổ chức tập huấn kỹ thuật trồng, chăm sóc và thu hái chè theo hướng hữu cơ. Các đồi chè được giữ nguyên dưới tán rừng, không sử dụng hóa chất, bảo vệ môi trường sinh thái. Cách làm này không chỉ giúp duy trì hương vị nguyên bản của trà Shan tuyết, mà còn bảo tồn hệ sinh thái rừng đầu nguồn.

Tầm nhìn của HTX trong giai đoạn tới là xây dựng vùng nguyên liệu chè cổ thụ Suối Tọ trở thành vùng trà hữu cơ đạt chuẩn quốc tế, kết hợp phát triển du lịch trải nghiệm. Du khách có thể tham quan quy trình chế biến, thưởng thức trà giữa khung cảnh sương mờ bảng lảng của hồ Noong Bua, qua đó hiểu hơn về văn hóa trà vùng cao và giá trị lao động của người dân bản địa.

V-Shantea cũng đặt mục tiêu mở rộng thị trường sang châu Âu, Nhật Bản và Hàn Quốc - những thị trường tiềm năng cho dòng trà thủ công chất lượng cao. Để hiện thực hóa điều đó, HTX đang xây dựng bộ nhận diện thương hiệu mới, đăng ký bảo hộ nhãn hiệu và ứng dụng công nghệ số trong truy xuất, quảng bá sản phẩm.

Trà Shan tuyết không chỉ là nông sản, mà là kết tinh văn hóa và bản sắc vùng cao Tây Bắc. Với V-Shantea, mỗi búp trà không chỉ chứa hương vị núi rừng mà còn là khát vọng vươn lên của người dân Sơn La. Họ đang từng bước chứng minh rằng: khi biết trân trọng nguồn tài nguyên bản địa và áp dụng cách làm bài bản, nông sản Việt hoàn toàn có thể chinh phục thị trường quốc tế.

Từ 4 thành viên khởi nghiệp nhỏ bé đến mô hình sản xuất hàng chục sản phẩm trà cao cấp, HTX V-Shantea đã vẽ nên câu chuyện đẹp về sự đổi mới, sáng tạo và bền bỉ. Mỗi tách trà không chỉ là hương vị của thiên nhiên, mà còn là kết tinh của lòng tin, của bàn tay cần mẫn và ý chí làm giàu từ chính mảnh đất quê hương.