Từng là loại cây trồng có quy mô sản xuất khiêm tốn, chanh leo đang nổi lên như một trong những mặt hàng rau quả tăng trưởng nhanh nhất của Việt Nam. Sản lượng liên tục gia tăng, thị trường xuất khẩu được mở rộng cùng sự tham gia ngày càng sâu của doanh nghiệp chế biến đang tạo nền tảng để ngành hàng này hướng tới mục tiêu gia nhập nhóm nông sản xuất khẩu tỷ USD.

Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Việt Nam hiện nằm trong nhóm 10 quốc gia sản xuất và xuất khẩu chanh leo lớn nhất thế giới. Chỉ trong 5 năm qua, sản lượng và kim ngạch xuất khẩu chanh leo đã tăng tới 300%, đưa loại quả này trở thành một trong những mặt hàng có giá trị cao của ngành rau quả.

Đà tăng trưởng tiếp tục được duy trì trong năm 2026. Riêng tháng 4, kim ngạch xuất khẩu chanh leo đạt gần 29 triệu USD, tăng 60% so với cùng kỳ năm trước, mức tăng mạnh nhất trong nhóm 10 mặt hàng rau quả xuất khẩu chủ lực. Lũy kế 4 tháng đầu năm, xuất khẩu chanh leo đạt hơn 76 triệu USD, tăng gần 40%, chiếm 3,73% tổng kim ngạch xuất khẩu rau quả.

Hiện cả nước có hơn 12.000 ha chanh leo, sản lượng khoảng 200.000 tấn mỗi năm. Với đặc tính cho thu hoạch tới ba vụ trong năm, loại cây trồng này đang mang lại hiệu quả kinh tế cao cho nhiều địa phương, đặc biệt tại khu vực Tây Nguyên.

Khác với nhiều loại trái cây phụ thuộc lớn vào tiêu thụ tươi, chanh leo có lợi thế khi tham gia sâu vào ngành công nghiệp chế biến thực phẩm. Hiện khoảng 80% sản lượng chanh leo được doanh nghiệp thu mua để chế biến hoặc xuất khẩu, tạo đầu ra tương đối ổn định cho người sản xuất.

Các sản phẩm như nước ép, siro, chanh leo cô đặc hay nguyên liệu cho ngành đồ uống, bánh kẹo, kem đang được nhiều thị trường ưa chuộng. Nhu cầu ổn định từ Liên minh châu Âu (EU), cùng việc chanh leo Việt Nam được xuất khẩu chính ngạch sang Trung Quốc, đang mở thêm dư địa cho ngành hàng này phát triển.

Một trong những điểm đáng chú ý là sự tham gia của doanh nghiệp trong toàn bộ chuỗi giá trị, từ nghiên cứu giống, phát triển vùng nguyên liệu đến chế biến và xuất khẩu. Đến nay, Việt Nam đã công bố lưu hành 43 giống chanh leo khác nhau, phục vụ cả nhu cầu xuất khẩu quả tươi và chế biến.

Tây Nguyên tiếp tục là vùng sản xuất trọng điểm khi chiếm hơn 86% diện tích và khoảng 92,5% sản lượng chanh leo cả nước. Bên cạnh đó, Nghệ An và Sơn La cũng đang mở rộng vùng trồng để đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của thị trường.